System kaucyjny w Polsce

Od 1 października 2025 roku w Polsce obowiązuje ogólnokrajowy system kaucyjny obejmujący m.in. plastikowe butelki i puszki. Jego celem jest zwiększenie poziomu recyklingu oraz ograniczenie ilości odpadów.

Nowe przepisy obejmują:

plastikowe butelki do 3 litrów
puszki do 1 litra

W tych przypadkach kaucja wynosi 50 groszy.

Z kolei za szklane butelki wielokrotnego użytku do 1,5 litra sklepy pobierają 1 zł kaucji.

Kaucja doliczana jest przy kasie podczas zakupu napoju. Klienci mogą odzyskać pieniądze w dowolnym punkcie zbiórki i nie muszą mieć paragonu.

Sklepy o powierzchni powyżej 200 m² mają obowiązek przyjmowania opakowań, natomiast mniejsze sklepy mogą do systemu dołączyć dobrowolnie.

Jak to działa w praktyce na Mazowszu?

Choć założenia systemu są ambitne, mieszkańcy Mazowsza zwracają uwagę na problemy w codziennym korzystaniu z butelkomatów.

Część osób podkreśla, że trzeba wcześniej zaplanować, gdzie oddać butelki.

– Korzystam z systemu kaucyjnego, ale zawsze wybieram sklep, w którym wiem, że działa automat. Takich miejsc nadal nie ma zbyt wiele. Moim zdaniem system został wprowadzony trochę za szybko i sklepy nie były w pełni przygotowane – mówi jeden z mieszkańców Siedlec.

Inni mieszkańcy nie mają większych problemów.

– Zbieramy puszki i butelki w domu, a potem oddajemy je w sklepie niedaleko naszego bloku. Automat działa bez problemu – mówi pan Krzysztof.

Problemy z logistyką i oznaczeniami

Niektórzy mieszkańcy Mazowsza wskazują również na trudności związane z oznaczeniami opakowań oraz działaniem automatów.

– W Niemczech automaty stoją często w różnych punktach miasta, nawet na ulicach. W Polsce trzeba iść do konkretnego sklepu. Czasami trzeba przejść spory kawałek z workiem butelek, a na miejscu okazuje się, że automat nie działa – mówi pani Maria.

Nie każdy chce korzystać z systemu

Są też osoby, które przyznają, że system nie pasuje do ich stylu życia.

– Mieszkam w małym mieszkaniu i nie mam gdzie przechowywać butelek. Jeśli coś kupię w plastikowej butelce, po prostu ją wyrzucam do segregacji – mówi pan Zygmunt.

Dlaczego butelki muszą być w idealnym stanie?

Wiele osób zastanawia się, dlaczego automaty często odrzucają butelki.

Powody są techniczne:

1. Skanowanie kształtu i kodu
Kaucjomat porównuje butelkę z wzorcem zapisanym w swojej bazie danych.

2. Uszkodzona butelka zmienia geometrię
Jeśli opakowanie jest zgniecione, maszyna może nie rozpoznać produktu.

3. Czytelny kod kreskowy
Etykieta musi być zachowana, aby automat potwierdził, że opakowanie należy do systemu kaucyjnego.

4. Wymogi techniczne
Niektóre automaty prasują butelki w środku, a zgniecione opakowania mogą blokować mechanizm.

Jak przygotować butelki do zwrotu?

Aby uniknąć problemów przy zwrocie kaucji, warto pamiętać o kilku zasadach:

nie zgniataj butelek PET ani puszek
zostaw etykietę z kodem kreskowym
butelka powinna być pusta
szklane butelki oddawaj w całości

Dzięki temu automat szybciej rozpozna opakowanie i bez problemu wypłaci kaucję.

System Kaucyjny W Polsce (2)

Butelki wrzucane do butelkomatu muszą być idealne. Dlaczego?